Chó Sục Bò (Bull Terrier)
Chào mừng các bạn đến với Petboss. Nếu bạn đang tìm kiếm một giống chó có ngoại hình độc đáo và tính cách thú vị, chó sục bò (tên gọi khác là chó Bull Terrier hoặc Bully) chính là lựa chọn không thể bỏ qua. Giống chó này nổi tiếng toàn thế giới với khuôn mặt ngộ nghĩnh, đặc biệt là cái đầu lớn hình quả trứng không lẫn vào đâu được và đôi mắt híp đặc trưng.
Ban đầu, Bull Terrier là giống chó mạnh mẽ được lai tạo cho mục đích chọi chó và bảo vệ. Tuy nhiên, ngày nay, chúng đã chinh phục trái tim người nuôi bằng tính cách đáng yêu, dí dỏm và vô cùng trung thành. (Chúng từng rất nổi tiếng vào cuối những năm 1980 qua hình ảnh chú chó Spuds Mackenzie trong quảng cáo). Dù vậy, Petboss lưu ý rằng bản năng của chúng vẫn còn, và chúng có thể nguy hiểm cho các động vật nhỏ hơn.
Nguồn gốc chó sục bò
Để hiểu rõ về tính cách của chúng, chúng ta cần xem xét nguồn gốc chó sục bò. Giống chó này xuất hiện lần đầu tiên tại Anh vào khoảng những năm 1830.
Mục đích lai tạo ban đầu khá khốc liệt, chủ yếu là để phục vụ các cuộc chọi chó. Người ta muốn tạo ra một giống chó săn năng động, gọn gàng hơn, sở hữu khả năng tấn công chớp nhoáng. Sau này, chúng cũng được sử dụng làm chó bảo vệ, canh gác, săn chuột và thậm chí là trông coi gia súc.

Bull Terrier là kết quả của việc lai giống giữa Bulldog Anh và giống Terrier Anh trắng (hiện đã tuyệt chủng), kết hợp thêm một chút gen từ dòng chó chỉ điểm Tây Ban Nha.
- 1850: James Hinks đã tạo ra nhánh sục Bun lông trắng, được mệnh danh là “White Cavalier” (Hiệp sĩ trắng), và chúng nhanh chóng trở thành mốt của tầng lớp quý tộc.
- Sau 1850: Giống chó Bull Terrier loại nhỏ (Miniature) ra đời.
- Phát triển màu lông: Ban đầu, chỉ chó màu trắng được ưa chuộng. Sau đó, nhà lai giống Ted Lyon đã lai tạo chó trắng với chó sục màu, tạo ra giống chó có nhiều màu lông đa dạng như ngày nay.
Lưu ý quan trọng: Rất nhiều người nhầm lẫn, nhưng Petboss khẳng định chó sục Bun (Bull Terrier) không phải là Pit Bull. Chúng chỉ là họ hàng xa.
Phân loại chó sục bò
Hiện nay, dựa theo kích thước khi trưởng thành, chó Bull Terrier được chia làm 2 loại chính:
- Standard (Tiêu chuẩn): Kích thước lớn, là dòng nguyên bản.
- Miniature (Nhỏ): Tương tự loại tiêu chuẩn nhưng vóc dáng nhỏ con hơn.
Tại Việt Nam, dòng Miniature thường được yêu thích và chọn nuôi nhiều hơn do vóc dáng nhỏ gọn, phù hợp với điều kiện căn hộ.
Đặc điểm ngoại hình chó sục bò
Đặc điểm ngoại hình chó sục bò là yếu tố khiến chúng trở nên đặc biệt. Chúng sở hữu một thân hình cân đối, cơ bắp chắc nịch, khỏe mạnh và rất vạm vỡ. Thân mình tròn trịa, đầy đặn với đôi vai cường tráng.
Kích thước
- Loại Standard: Chiều cao từ 53 – 56 cm; Cân nặng từ 20 – 27 kg.
- Loại Miniature: Chiều cao từ 25 – 33 cm; Cân nặng từ 11 – 15 kg.

Phần đầu (Đặc điểm “đầu quả trứng”)
Đây là đặc điểm nhận diện nổi bật nhất của chó sục bò.
- Hình dáng: Đầu dài, có dạng oval (hình quả trứng), rất đầy đặn và không có bất kỳ điểm lõm nào.
- Trán: Phần trán phẳng lỳ từ trên đỉnh đầu kéo thẳng xuống đến mũi.
- Mắt: Mắt nhỏ, ti hí, nằm sâu, có hình quả hạnh và thường có màu sẫm hoặc đen lay láy.
- Tai: Tai mỏng, nhỏ, nằm rất sát nhau và luôn trong tư thế dựng đứng.
- Hàm: Chúng sở hữu bộ hàm rất chắc khỏe.
Đuôi và bộ lông
- Đuôi: Đuôi nhỏ, ngắn, thon và thường được giữ ở trạng thái ngang với mặt đất.
- Bộ lông: Lông của Bull Terrier ngắn, dày, sờ vào hơi cứng nhưng rất bóng mượt. Màu lông rất đa dạng, bao gồm trắng muốt, đen, đỏ, nâu, đốm vằn vện, hoặc tam thể. Phổ biến nhất vẫn là màu trắng tuyền hoặc trắng có đốm vá.
Tính cách chó sục bò
Tính cách chó sục bò đã có sự thay đổi lớn theo thời gian.
Từ “kẻ bắt nạt” đến “chú hề”
Trong quá khứ, chúng từng là những con chó chọi dữ tợn, được mệnh danh là “Bully” (kẻ hay bắt nạt). Tuy nhiên, qua nhiều năm lai tạo chọn lọc, tính hung hăng của chúng đã giảm đi đáng kể. Ngày nay, Bull Terrier được biết đến là giống chó thân thiện, biết vâng lời, rất trung thành và luôn biết bổn phận của mình.

Những ưu điểm nổi bật
- Hài hước và dí dỏm: Chúng được coi là “chú hề” của thế giới loài chó. Bull Terrier rất thích trêu chọc và hay bày trò chọc cười chủ nhân.
- Giàu tình cảm và trung thành: Chúng cực kỳ yêu thương và quấn quýt với gia đình. Chúng thích được chiều chuộng, khen ngợi và sẽ luôn bảo vệ chủ nhân của mình.
- Thông minh và dũng cảm: Đây là giống chó thông minh, nhanh nhẹn. Chúng thích được giao việc và luôn mong muốn làm hài lòng chủ.
- Canh gác tốt: Bản năng bảo vệ khiến chúng trở thành giống chó trông nhà rất tốt.
- Dễ thích nghi: Chúng có thể thích nghi tốt với nhiều môi trường sống, kể cả trong không gian nhỏ hẹp như căn hộ.
Những điều chủ nuôi cần lưu ý
Mặc dù đáng yêu, Bull Terrier cũng có những cá tính mạnh mà các “sen” cần biết:
- Năng lượng cao: Chúng rất lăng xăng khi còn bé, và nhiều con vẫn giữ sự sung mãn đó khi đã 5-6 tuổi.
- Cần sự quan tâm: Chúng không thích ở một mình quá lâu (ví dụ: trên 8 giờ). Nếu bị bỏ rơi, chúng dễ bị ảnh hưởng tâm lý, dẫn đến phá phách hoặc sủa ầm ĩ.
- Với trẻ em: Chúng quý trẻ con và thích chơi đùa nếu được làm quen từ nhỏ. Tuy nhiên, cần giám sát cẩn thận vì chúng rất lăng xăng và có thể đùa nghịch quá đà làm ngã trẻ.
- Với động vật khác: Chúng có thể hung dữ với các chú chó khác, đặc biệt là giữa hai con đực. Chúng đặc biệt nguy hiểm cho các động vật nhỏ hơn (như mèo, thỏ, hamster).
- Tính bướng bỉnh: Đây là điểm trừ lớn nhất. Đôi khi chúng tỏ ra rất ngang bướng, khó bảo và có suy nghĩ độc lập.

Cách nuôi và chăm sóc chó sục bò
Để nuôi một chú chó sục bò khỏe mạnh, bạn cần chú ý đến các yếu tố sau:
Dinh dưỡng (thức ăn)
May mắn là chó sục bò không kén ăn. Bạn có thể cho chúng ăn đa dạng các loại thực phẩm như:
- Các loại thịt (bò, gà, heo)
- Cá, hải sản
- Trứng
- Rau, củ, quả
- Thức ăn cho chó chế biến sẵn
Điều quan trọng nhất là kiểm soát liều lượng thức ăn phù hợp để tránh béo phì. Luôn vệ sinh sạch sẽ dụng cụ ăn uống và cung cấp đủ nước sạch, nhất là sau khi chúng vận động.
Vệ sinh và chăm sóc lông
- Lông: Chúng rụng lông ở mức trung bình, thường thay lông 2 lần/năm. Bạn nên chải lông hàng tuần bằng bàn chải chuyên dụng để loại bỏ lông rụng và giữ lông bóng mượt.
- Tắm: Chỉ nên tắm khi thật sự cần thiết (ví dụ khi chúng nghịch bẩn, đào bới).
- Tai: Tai Bull Terrier dựng đứng như hai cái muỗng hứng bụi bẩn, vì vậy cần được vệ sinh thường xuyên.
- Khác: Cần vệ sinh mắt mỗi ngày và cắt móng chân định kỳ.
- Khí hậu: Vì lông ngắn, chúng chịu lạnh khá kém. Bạn cần chuẩn bị áo ấm cho chúng vào mùa đông.
Môi trường sống và vận động
Bull Terrier thích hợp với khí hậu ấm áp. Chúng có thể sống trong căn hộ, nhưng chúng rất tích cực trong nhà và lý tưởng nhất là có một khoảng sân vườn để chạy nhảy.
Chúng rất cần các bài tập thể lực hàng ngày, nếu không sẽ dễ bị béo phì và trở nên lười biếng. Nhu cầu vận động của chúng là khoảng 30-60 phút mỗi ngày (như đi dạo, chạy bộ, chơi đuổi bắt bóng).
Cảnh báo an toàn: Khi đi dạo ngoài đường, bắt buộc phải xích và rọ mõm cho Bull Terrier. Chúng rất hay gây sự và hung hăng với các giống chó khác.
Huấn luyện
Việc huấn luyện chó sục bò thường khó khăn hơn các giống chó khác. Lý do là vì chúng rất bướng bỉnh và có khả năng suy nghĩ độc lập.
Người chủ cần phải rất kiên nhẫn, sáng tạo nhưng cũng phải thật nghiêm khắc.
- Chúng cần một quá trình dạy dỗ bài bản và thường xuyên.
- Hãy làm cho giờ học trở nên hào hứng, vì động lực lớn nhất của chúng là sự hài lòng của chủ.
- Quan trọng nhất: Phải cho chúng hòa đồng (xã hội hóa) với các súc vật khác ngay từ khi còn nhỏ để giảm tính hung hăng.

Sức khỏe và tuổi thọ của chó sục bò
Tuổi thọ của chó sục bò trung bình rơi vào khoảng 10 – 12 năm. Nhìn chung, đây là giống chó khỏe mạnh và hầu như không có bệnh di truyền nghiêm trọng.
Tuy nhiên, Petboss khuyên bạn nên lưu ý một số vấn đề sức khỏe sau:
- Điếc: Đây là vấn đề phổ biến, đặc biệt là ở chó Bull Terrier lông trắng. Chúng có thể bị điếc một bên hoặc cả hai bên tai.
- Dị ứng da: Chúng có thể bị dị ứng da khá nghiêm trọng.
- Xương khớp: Dễ bị trật xương bánh chè, dẫn đến chân bị khập khiễng.
- Thiếu kẽm: Một số cá thể có thể bị triệu chứng thiếu kẽm.
- Ký sinh trùng: Da của chúng khá nhạy cảm với bọ chét và các loài ký sinh khác.
- Chứng hành vi ám ảnh (OCD) khi về già: Một số con khi lớn tuổi có thể phát triển các hành vi lạ như quay tròn để tự cắn đuôi mình, ăn cả những thứ không ăn được, hoặc đột nhiên cáu kỉnh, hung dữ khi mới ngủ dậy.
Giá mua bán chó sục bò
Do số lượng trại chó nhân giống Bull Terrier ở Việt Nam còn hạn chế, nên giá mua bán chó sục bò vẫn còn ở mức tương đối cao.
Petboss xin cung cấp bảng giá tham khảo để bạn nắm rõ:
- Chó sinh ra ở Việt Nam: Giá từ 15 – 17 triệu đồng/con. Thường những chú chó này sẽ không có giấy tờ rõ ràng.
- Chó nhập từ Thái Lan: Giá từ 40 – 50 triệu đồng/con. Loại này thường có giấy tờ đầy đủ và đã qua huấn luyện cơ bản.
- Chó nhập từ Châu Âu, Châu Mỹ: Rất hiếm, giá có thể trên 5.000 đô la (khoảng 100 triệu đồng). Chúng có giấy tờ chứng minh gia phả (pedigree) rõ ràng.
Các yếu tố ảnh hưởng đến giá bán
- Nguồn gốc xuất xứ: Chó nhập khẩu có giấy tờ thuần chủng luôn đắt hơn chó sinh trong nước không rõ nguồn gốc.
- Kích cỡ: Dòng chó nhỏ (Miniature) hiện được ưa chuộng hơn nên giá thường cao hơn dòng Standard.
- Giới tính: Chó cái (vì có khả năng sinh sản) thường có giá cao hơn chó đực một chút.
- Độ tuổi: Chó trưởng thành đã qua huấn luyện và ổn định sức khỏe có thể có giá cao hơn chó con.
Lưu ý khi chọn mua chó sục bò
Để sở hữu một chú cún khỏe mạnh, Petboss khuyên bạn nên lưu ý những điểm sau khi chọn mua:
Kiểm tra chó con
- Ưu tiên chọn những cún con nhanh nhẹn, lanh lợi, cơ thể chắc chắn và chân thẳng.
- Kiểm tra kỹ phần đầu phải đầy đặn, không bị lồi lõm.
- Nên chọn cún từ 50 ngày tuổi trở lên, và đã được tiêm ít nhất 1 mũi vaccine để đảm bảo sức khỏe ổn định.

Kiểm tra người bán và giấy tờ
- Hãy lựa chọn nhà nhân giống uy tín để hạn chế tối đa các bệnh di truyền.
- Yêu cầu nơi bán cung cấp đủ giấy tờ: Giấy chứng nhận nguồn gốc (nếu có), sổ theo dõi sức khỏe và tiêm phòng, hợp đồng mua bán rõ ràng.
- Đặc biệt lưu ý về các chính sách bảo hành sức khỏe, phòng trường hợp cún bị ốm hoặc chết sau khi mua.
Chăm sóc khi mới về nhà
Nếu chó chưa được tiêm phòng hoặc tẩy giun đầy đủ, bạn nên chờ khoảng 2 tuần để chó thích nghi với môi trường mới và ổn định sức khỏe. Sau đó, hãy mang cún đến thú y để được hướng dẫn tiêm phòng và tẩy giun định kỳ.
Chó sục bò là một giống chó thực sự đặc biệt, từ ngoại hình “đầu quả trứng” độc nhất vô nhị đến cá tính vừa hài hước, trung thành lại vừa bướng bỉnh.
Chúng chắc chắn là một người bạn tuyệt vời trong gia đình. Tuy nhiên, Petboss nhấn mạnh rằng chúng đòi hỏi người chủ phải có sự kiên nhẫn, nghiêm khắc và sẵn sàng dành thời gian cho việc huấn luyện cũng như vận động hàng ngày. Nếu bạn đáp ứng được những yêu cầu đó, Bull Terrier sẽ là người bạn đồng hành trung thành không gì thay thế được.


